Azərbaycan-Türkmənistan münasibətləri: Xəzər enerji şahmat lövhəsində praqmatik yenidənqurma

Fars körfəzində ən mühüm neft və qaz obyektlərinə raket zərbələri endirilərək qlobal enerji bazarlarında şok dalğaları yaratdığı bir vaxtda Azərbaycan özünü — hərbi deyil, siyasi baxımdan — təmkinə çağıran ərəb və müsəlman ölkələrinin geniş bir qrupunun yanında görür.

Otuz ildən artıqdır ki, Azərbaycan ilə Türkiyə arasındakı münasibətlər həm siyasi, həm də emosional məna daşıyan bir ifadə ilə müəyyən olunur: “Bir millət, iki dövlət”. Bu şüar ortaq dilə, tarixə və təhlükəsizlik maraqlarına əsaslanan strateji tərəfdaşlığın rəmzinə çevrilib.

İranın ali lideri vəzifəsinə Müctəba Xameneinin gəlməsi onsuz da genişlənməkdə olan regional münaqişədə gərginliyi daha da artırıb. Onun cümə axşamı verdiyi ilk sərt bəyanat Tehranın sürətli deeskalasiyaya deyil, daha çox uzunmüddətli qarşıdurmaya hazırlaşdığını göstərir.

İran ilə ABŞ–İsrail koalisiyası arasında genişlənən qarşıdurma getdikcə uzunmüddətli regional müharibəyə çevrilmək əlamətləri göstərir. Vaşinqtonda əvvəllər səslənən tez bir zamanda qələbə ilə baglı gözləntilər isə getdikcə zəifləyir.