Çin Mərkəzi Asiyanın enerji sektorunda mövqelərini gücləndirir

Azərbaycan və Çin arasında münasibətlər yeni mərhələyə daxil olur; bu mərhələdə iqtisadi əməkdaşlıq getdikcə daha çox geosiyasi hesablamalarla üst-üstə düşür. Son illərdə ikitərəfli əlaqələr praqmatik iqtisadi əməkdaşlıqdan formallaşdırılmış hərtərəfli strateji tərəfdaşlığa doğru inkişaf edib ki, bu da Bakının Avrasiya logistikasında artan rolunu və Pekinin Cənubi Qafqazda güclənən mövcudluğunu əks etdirir.

Çin bu il Asiya üçün Boao forumundan (Boao Forum for Asia) istifadə edərək özünü parçalanmış qlobal iqtisadiyyatda sabitləşdirici qüvvə kimi təqdim edib, lakin analitiklər xəbərdarlıq edirlər ki, dərin struktur çatışmazlıqları və geosiyasi təzyiqlər bu narrativi şübhə altına ala bilər.

Bu il Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatı (ŞƏT) illik sammitini çağıranda, Cənubi Qafqazın iki dövləti onun yaxın çevrəsində nəzərəçarpacaq dərəcədə yox idi. Azərbaycan və Ermənistan, heç olmasa müşahidəçi statusu qazanmağa çalışan ölkələr, nə Moskvanın, nə də Pekinin deyil, Hindistanla Pakistan arasındakı regional qarşıdurmanın yaratdığı maneələrlə üzləşdilər.

Bu həftə Tyanjində keçirilən Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının (ŞƏT) sammitində çıxış edən Si Cinpin Avrasiya təhlükəsizlik blokunun hüdudlarını aşan ambisiyalar haqqında danışdı. 2001-ci ildə terrorizmə qarşı mübarizə və sərhəd mübahisələrinin həlli məqsədilə yaradılan regional klub indi Pekin tərəfindən qlobal düzəni yenidən qurmaq aləti kimi təqdim olunur — mərkəzdə isə Çin dayanır.