![FILE - China and Hong Kong flags are hung as the city marks China's national day in Hong Kong, Sunday, Oct. 1, 2023. (AP Photo/Chan Long Hei, File)](https://turan.az/resized/news/2024/Z0AjcuNgwAuYUsT3msln3XEvvXsoWMK9AHIC3Hn8-750-500-resize.webp)
FILE - China and Hong Kong flags are hung as the city marks China's national day in Hong Kong, Sunday, Oct. 1, 2023. (AP Photo/Chan Long Hei, File)
Honq Konq ABŞ Konqresini ofislərini bağlaya biləcək qanun layihəsini qəbul etdiyinə görə qınayır
AP: HONG KONG (AP) - Honq-Konq hökuməti çərşənbə günü bildirib ki, ABŞ Nümayəndələr Palatası Amerikadakı ofislərini bağlaya biləcək qanun layihəsini qəbul edərkən şəhərə hücumla bağlı faktları təhrif edib, eyni zamanda Pekin onlar bağlanacağı təqdirdə əks tədbirlər görəcəyi ilə hədələyib.
Honq Konq İqtisadiyyat və Ticarət Ofisinin Sertifikatlaşdırma Qanunu bu həftə Nümayəndələr Palatası tərəfindən yoxlanılan Çinlə bağlı qanunvericilik təkliflərinin bir hissəsi idi. Bir çox təkliflər səsverməyə çıxarılıb.
Səsvermə bülleteni ilə bağlı təkliflərin çoxunun həm Respublikaçılar, həm də Demokratlar tərəfindən dəstəkləndiyi görünür ki, bu da Konqresin Pekinə qarşı durmaq üçün hərəkətə keçməsi lazım olan güclü konsensusu əks etdirir.
Bu tədbirlər təsdiqlənsə, Senat tərəfindən də təsdiqlənməli və rəsmi olaraq qanuna çevrilməzdən əvvəl ABŞ Prezidenti tərəfindən imzalanmalıdır. Onların bir çox sahələrdə bir-birinə rəqib kimi baxan və Honq Konq da daxil olmaqla məsələlərdə ziddiyyətli baxışları olan dünyanın iki ən böyük iqtisadiyyatı arasında diplomatik gərginliyi artıracağı gözlənilir.
Çərşənbə günü Honq Konqun ticarət və iqtisadi inkişaf naziri Algernon Yau qanun layihəsini qətiyyətlə pisləyib, onu milli təhlükəsizliyə zəmanət verən qanunlara qarşı siyasi böhtan adlandırıb.
Onun sözlərinə görə, Honq-Konqdakı Amerika Ticarət Palatası öz üzvləri arasında sorğu keçirib və müəyyən edib ki, respondentlərin təxminən 70%-i Pekinin təhlükəsizlik qanununun mənfi təsirini hiss etmir. Onun sözlərinə görə, şəhərdə 1200-ə yaxın Amerika şirkəti var.
"Qanun layihəsinin qəbulu... əslində heç kimə fayda verməyəcək" deyə o bildirib.
Honq-Konq hökuməti Çinin yarı muxtar şəhərinə hücumun “siyasi motivli” olduğunu, beynəlxalq hüququ pozduğunu və Honq-Konqun işlərinə “kobud şəkildə müdaxilə etdiyini” bildirib.
Çin Xarici İşlər Nazirliyinin Honq-Konqdakı ofisi də sərt bəyanat yayaraq bildirib ki, ABŞ qanun layihəsini dəstəkləsə və ofislərini bağlasa, Çin güclü əks tədbirlər görəcək.
Pekində Çin Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü Mao Nin qanunun normal ticarət əməkdaşlığını siyasiləşdirdiyini və "çox açıq-saçıq" olduğunu deyib. Mao Honq-Konqun Birləşmiş Ştatlar üçün ikinci ən böyük ticarət profisiti mənbəyi olduğunu deyərək, bu addımın son nəticədə Amerikanın öz maraqlarını təhlükə altına salacağı barədə xəbərdar edib.
“Çin ABŞ-ı Çin-ABŞ münasibətlərinin sabitliyinə və inkişafına daha çox xələl gətirməmək üçün qanun layihəsinin təşviqini dayandırmağa çağırır” deyə o bildirib.
Qanun layihəsi çərşənbə axşamı ABŞ Konqresinin Nümayəndələr Palatasında iki partiyanın dəstəyi ilə 413-3 səslə qəbul edilib. O, Ağ Evdən əgər şəhər artıq Çindən yüksək dərəcədə muxtariyyətə malik deyilsə və başqa məqsədlər üçün istifadə eidlmirsə, Honq-Konqun ABŞ-da - Vaşinqton, Nyu-York və San-Fransiskoda üç iqtisadi və ticarət missiyası üçün müəyyən imtiyazları ləğv etməyi tələb etməyi təklif edir.
Təkliflərə əsasən, ABŞ dövlət katibi ofislərin imtiyazlara layiq olub-olmadığını müəyyən etməli idi. Cavab mənfi olsa, qərar Konqresə təqdim edildikdən sonra ofislər 180 gün ərzində fəaliyyətini dayandırmalı olacaq.
Respublikaçılar Partiyasının nümayəndəsi, ABŞ Konqresinin Çin üzrə İcraiyyə Komitəsinin sədri Kris Smit deyib ki, bu qanun “Honq-Konqun təqib edilən vətəndaşları ilə həmrəyliyimizi əyani şəkildə nümayiş etdirmək üçün zəruri növbəti addımdır”.
Pekin 2019-cu ildə aylarla davam edən kütləvi antihökumət etirazlarını yatırtmaq üçün 2020-ci il təhlükəsizlik qanununu tətbiq etdikdən sonra hakimiyyət “Apple Daily”nin qurucusu Cimmi Lai və keçmiş tələbə lideri Coşua Vonq da daxil olmaqla bir çox aparıcı demokratiya fəalını həbs edib. Tənqidçilər deyirlər ki, 1997-ci ildə keçmiş Britaniya müstəmləkəsi Çin hakimiyyətinə qayıdandan sonra 50 il qorunacağı vəd edilən azadlıqlar kəskin şəkildə məhdudlaşdırılıb.
Bu qanuna cavab olaraq, ABŞ əvvəllər ərazinin güzəştli ticarət statusunu ləğv etdi və yüksək vəzifəli Honq-Konq rəsmilərinə qarşı sanksiyalar tətbiq etdi. Lakin Pekin və Honq Konq maliyyə mərkəzində sabitliyi bərpa etmək üçün qanunun zəruri olduğunu bildirir.
Şəhərin demokratiya hərəkatını müdafiə edən, Vaşinqtonda yerləşən Honq-Konq Demokratik Şurasının icraçı direktoru Anna Kvok qanun layihəsinin Honq Konq hökumətinin “insan hüquqlarının kobud şəkildə pozulmasına görə” cavabdeh olması üçün çox lazımlı cavab olduğunu deyib. Kvok xaricdə yaşayan və Honq-Konq polisi tərəfindən təqib edilən fəallar qrupu arasında idi.
Honq-Konqda 14 xarici ticarət missiyası var, onların fəaliyyəti xarici ərazilərlə şəhər arasında iqtisadi, ticarət və mədəni əlaqələrin gücləndirilməsinə yönəlib.
Lakin may ayında Britaniyada onun London filialındakı ofis meneceri və daha iki nəfərə Honq-Konqun kəşfiyyat xidmətinə yardım etdiyi iddiası ilə ittiham olunanda onlar nəzarət altına alındı.
O zaman həm Britaniya, həm də Honq-Konqdakı Çin rəsmiləri London hakimiyyətinin ittihamlarını tənqid edərək, bunların Britaniya hökumətinin Çinə qarşı irəli sürdüyü bir sıra “əsassız və böhtan xarakterli” ittihamların sonuncusu olduğunu bildiriblər.
Rəy yaz