![BP-Exxon qarşıdurması Azərbaycanın yataqları üzrə əqdləri gecikdirir](https://turan.az/resized/750/500/resize/media/2016/main/070400160965.jpg)
BP-Exxon qarşıdurması Azərbaycanın yataqları üzrə əqdləri gecikdirir
Amerikanın neft nəhəngi Exxon Mobil və Britaniyanın BP şirkəti Azərbaycanda yataqların miqyaslı istismarı üzrə razılığa gələ bilmir, bununla "Əsrin müqaviləsi"nin uzadılmasının qarşısını alır, deyə sahə üzrə üç yüksəkrütbəli mənbə Reuters-ə bildirib.
AÇG blokunu istismar edən BP Azərbaycan hökuməti ilə 30 illik sazişin uzadılmasının şərtlərini ilkin olaraq razılaşdırıb, deyə mənbə bildirir.
Amma hasilatının bir faizi AÇG-də olan Exxon daha yaxşı əqd şərtlərinə ümid edir.
Nəticədə daha $100 mlrd məbləğində neft hasilatına imkan verən layihə barədə danışıqlar əngəllə üzləşib, Exxon rəhbəri Reks Tillerson ilə BP rəhbəri Bob Dadlinin münasibətlərində gərginliyi artırıb, deyə mənbə bildirib.
"Çıxış yolu üçün cəhdlər edildi, çünkü BP və Azərbaycan yeni şərtləri razılaşdırıb, amma Exxon yenə onları rədd edib. İki ildir, Exxon daha yaxşı şərtlər tələb edir", - Qərb ölkələrinin neft sahəsi üzrə mənbələrindən biri bildirib.
Keçmiş SSRİ respublikalarından birindən olan nüfuzlu mənbə deyib: "Exxon yaxşı şərtlər tələb edir. Onun fikirləri BP-dən fərqlənir".
Mövcud sazişin sonuna 8 il qalır. Amma belə uzunmüddətli əqdlər üçün danışıqlar tez, ən azı il əvvəl başlamalıdır. Konsorsium üzrə tərəfdaşlar layihəyə artıq $32 mlrd qoyub.
Azərbaycanda hasilatın dörddə üçün və ya sutkada 600.000 barreldən söhbət gedir. Bu, dünya istehsalının 0,7%-dir.
Azərbaycan ilkin sazişi 1994-cü ildə imzalayıb. O vaxtdan enerji zənginliyi ölkəni “Formula-1” keçirən ölkəyə çevirib. Hərçənd neftin ucuzlaşması iqtisadiyyata ciddi ziyan vurub.
BP danışıqların detallarını açıqlamaqdan imtina edib, təkcə onu bildirib ki, AÇG blokundan 2,9 mlrd barrel hasilat olub.
"Tərəfdaşlarımızla birgə uğurlu nəticələrin artırılmasına və yerli bazarın inkişafına dəstək verməyə çalışırıq", - deyə BP-dən bildiriblər.
Exxon bildirib ki, "kommersiya danışıqlarını" şərh etmir.
BP-nin layihədəki payı 35,8%, Exxon-un payı 8%-dir. Konsorsiumun digər üzvləri SOCAR, Chevron və Inpex hərəsi 11%, Statoil 8,6%, TPAO, Itochu və ONGC daha az paya malikdir.
Yataqlar sutkada 1 mln barrel neft verməli idi. Amma 2010-cu ildəki 820.000 barrel nəticədən sonra hasilat azaldı. Prezident Əliyev BP-ni "yalan vədlərdə" ittiham etdi.
Azərbaycan hətta 2024-cü ildən sonra yatağı təkbaşına işləyə biləcəyini bəyan etdi.
Ancaq BP fikir ayrılığını yoluna qoya və razılaşmanın 2040-cı ilə, bəlkə də hazırkı bir barrel 50 dollar qiymətlə 100 milyard dollar dəyərində 2 milyard barrel hasil etmək üçün 2060-cı ilə qədər uzadılması ilə bağlı danışıqlara başlaya bildi.
Exxon öz mövqeyini 2014-cü ildən sonra sərtləşdirdi. Danışıqlara yaxın mənbə deyib ki, Tillersonla Dadlinin münasibətləri vəziyyəti mürəkkəbləşdirib.
Sahib ölkələr çox vaxt konsorsium üzrə tərəfdaşların fikir ayrılığından daha yaxşı nəticələr əldə etmək üçün istifadə edir, tərəfdaşları sazişi uzatmaqdan imtina etməklə hədələyir.
Amma Azərbaycan tərəfi bu imkanı istisna edib.
"Azərbaycan heç bir ultimatum verməyib, - deyə o bildirib, - sentyabrın sonuna kimi əqd bağlanacağına inanırıq". –0—
-
- İqtisadiyyat
- 4 İyul 2016 11:29
İqtisadiyyat
-
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev, Dövlət Gömrük Komitəsinin xaricdə və beynəlxalq təşkilatlarda nümayəndələrinin rolunu və təyinatını tənzimləyən iki prezident fərmanına dəyişikliklər imzalayıb.
-
Auditorlar Palatasına görə, 2023-cü ildə Azərbaycanda audit təşkilatları və müstəqil auditorlar 133.2 milyon manat (78.4 milyon dollar) dəyərində 7,232 müqavilə bağlayıb, bu da müqavilələrin sayında 20% və ümumi dəyərində isə 7.1% artımı əks etdirir.
-
Qobustan Günəş Elektrik Stansiyası layihəsi üzrə hərrac iştirakçılarının təqdim etdikləri təkliflərin qiymətləndirilməsi üçün, Avropa Yenidənqurma və İnkişaf Bankının (AYİB) dəstəyi ilə hərrac komissiyasının üçüncü iclası keçirildi. İclasda əsas diqqət ilkin uyğunluğun müəyyənləşdirilməsi və hərrac qalibinin seçilməsinə yönəldilib, bu barədə Bərpa Olunan Enerji Mənbələri üzrə Dövlət Agentliyi məlumat verib.
-
Bu yaxınlarda Azərbaycanın “Qarabağ” gəmisinin adının dəyişdirilərək “Mingəçevir” olmasında heç bir sensasiya yoxdur, yeni ad gəmiyə iki gəminin eyni ad altında işləməməsi üçün verilib, deyə Azərbaycan Xəzər Dəniz Gəmiçiliyinin (ASCO) Ticarət Donanmasında “Turan”a məlumat verilib.
Rəy yaz